Bugünden 1930'a 5,394,112 adet makale [Gelişmiş]



Katalog


«
»

5 milyondan 500 milyona... Konut Destek Kredisil Ayrmtıi. b.lgı ,ç,n ALO 2 4 188 24 24 Cumhuriyet DâşıecUğirtiz daireye İ8.YIL / SAYI 24123 / 2000 Tl (KDV dahil) KURUCUSU YUNUS NADİ (1924-1945) BAŞYAZARI. HADİR ttADİ (1945-1991) Yeann tnsan ömründe oldukça uzan bir zaman sayüan on yj- IIB bir iUkenin taıihindeld de- geri nedlr? Çagımızın başdöndttrücü ivmesiııde 10-11 yıl azunsan- mayacak bir sure oiuştnnıyor. Nitekim Turkryr'nin askeri yönetim altına duştugü 1980den bu yana bütön dün- yada köpriUerin alündan çok su aknustır. Düy*da kalkıaıııa çagı ya- sanıyor. Yaygın deyimiyle "sü- per endustri ulkelen" "bttim- sel teknolojik devrim"üı türe- tiınini ulusaJ suıırlan dinleme- den gezegenimize ekiyoriar. Yüzyıümızın ortasına kadar sömürge duzeninde yaşayan frM tkinci Dünya Savaşı'ndan sonra ka- zanan toplumlarda bik şas- kınlık verici atüımlar izleni- yor. Hbet biz de son on yıl için- de yerimizde saymadık. Böy- le bir dünyada, ekonomik %<t- lişnıe yohında adımlar atma- nuz dogaldır. Düne oratıla bugüD ulaştıgunız düzeye ba- karak otumlıı sonaçlar çıka- rabfljriz. Anıt, Atatörk'ün knrdugu Cnmburiyet'in başlangıcında •edef olarak saptadıgımız "çağdaş uygarlık düzeyi"ne nla^tıgımm söyleyebilir mi- yiz? Hiç kuskusuz bu sonıya "evet" yanıtını verebilecek bir insaf sahibi yoktur. Şimdiye kadartilkemizrtepek çok şey yapümakla birükte ekonomik geUşmemizin yeterti olmadığı acıknr. Buna karsılık "çağdaş uygarlığın temel ölçütû" sayı- lan çagdaş yaşam ve yonetim biçimlni, daha açık deyisiyle demokrasiyi kunnakta çok gedktigiıniri, hatta geri kal- dı|ımızı düşunebiliriz. bk aıhmlan TnnTİmaiia başlsyan "insan hakları ve temel özgürlükleT" yolunda ağır ak- sak yüriiytrek bir arpa boyu ileriedigiıniri ve 21'inci yuıyt- la yaklaşırken demokrasiden yoksun kaldıfımm acıyla di- le getinnek zoruodayu. Çagdaş demokrmsi bir ya- şam biçlnü ve bir bakuk da- zenidir. Efcer çagdaş uygarlık diızeyine ulaşmak istiyorsak, her seyden önce hukuk düze- nimizi eksiksiz biçirade de- mokraük bir yapıya kavuştur- mak zonındayız. • Nc var Id 12 Ejiül askeri re- jiminin 1980'lerin başında baskı yöoetimiyle kurduğu huknk dazeni bugün de ge- çertidir. Sekiz yridan beri par- lamentoda buyük çognnlugu eünde tuUn ANAP, başU 82 Anayasas olmak iizere bu ya- pıyı degiştirebilirdi; rauhale- fet, bu yolda iktidan destek- lemeye hazırdı. ANAP iktidan, bugüne ka- dar, askeri yönetimin kurdu- 2u modeti 2000 yılına taşımak iddiası içinde kalnuştır. "Model", iktidar sdzcüleri- nin ak sık ortaya koyduklan gibi, pariamentarizmin sagını solunu budayan "meıkez partisi" yönetiminde "depoli- tizasyon"n uygulayarak halkı siyasetten soyuüamak ve "al- ternatifsiz iktidar"la 21'inci yüzyıla ulaşmak idi. ANAP yönetimi ba yolda eünden ge- len her şeyi yapmakta kusur işlemedi; partinin o\ tabanı eriyip yüzde 20'lere düştügü günkrde bik iddiasından vaz- geçmedi. Türkiye'nin antidemokratik 12 Eylul yasalannı 1991e U- şımak zorunda kalmasında ANAP birinci derecede rol oynanuştır. Demokrasidc ge- son 10 yılda hiç knşkusuz ANAP iktidandır. • Yann yapdacak seçimlerin anlamı işte bu noktada odak- laşıyor, HrUye'nin çagdaş demokrasiye kavuşabilmesi için bu engeti aşmak zonuüa- £v ortaya çılayor. Bugttn başımızda bulunan iktidar, 1987 geneJ seçiınkrin- de yüzde 35 ve 1989 yerel se- çimleriDde yüzde 21 oramnda oy alabilmişti; buna karşdık MecUs'teki sandalye sayısuun yüzde ^ i n i eUnde tutmaku- dır. Dört yıldan beri sürege- lenbu onayianamaz dvnunnıı giderilmesi -seçim yasasının sakıscaianoa karşın-yann bir ölçüde giderilebüir, taalkın eğUinüerine koşut bir parla- mentonun oluşması üikeye so- lak aJdırabilir. Tiirkiye'uin içte ve dışta agır soranlan var. Halktan kopok bir iktklar- \% bu sonınlann üstesinden gcimek olanaksudır. Halkın geniş destegine sahip bir htt- kümete ülkemizin gereksin- mesi bu aşamada çok büyttk- tör. Dileriz ki yann yapüacak scçimde her şeyden önce bu amaca yönelik sonuçlar san- (hktan çıkabilsin. Sagduyu sa- hibi bütun yurttaşlann dn- şöBcemizi paylaştığına ina- •uyoruz. Cumhuriyet Liderlerden sonatakYEMAZ Özal, anayasal konumuna çekilecekBaşbakan Mesut Yılmaz, seçim soriuçları ne olursa olsun Cumhurbaşkanı Turgut Özal'ın önümüzdeki dönemde yürütme yetkisi bakımından anayasal konumuna çekileceğini söyledi. Başbakan, bu konuda Ozal'ın da farklı düşünmediğini açıkladı. Cumhurbaşkanı Özal, Başbakan Mesut Yılmaz'la dün iki kez öpüştü. özal, Yılmaz'a "Bugün (dün) boş musun? Bir programın yok »mu" diye sordu. 5. Sayfada INÖNÜ ÖZAL'IN T\JRU — Başbakan Mesut Yılmaz tstanbul'da atacağı kent tunınu iptal ederken Cumhurbaşkanı Turgut Özal, Fatih- ten Sultanahmet'e kadar ustii açık aracından halkı selamlayarak seçim turu attı. (Fotograf: ERDOĞAN KÖSEOĞLU) Bombalı gece 1 polis, 1 bekçi şehitKartal ANAP ilçe binasma atılan bomba, görevli bir polis ile bir bekçinin ölümüne neden oldu. 3 ayn yerde patlayan bombalar hasara yol açtı. Istanbul Haber Servisi — Se- çim öncesinde tstanbul dûn yi- ne bombalı bir gece yasadı. ANAP Kartal ilçe binası bom- balandı, binamn önünde nöbet (Arkast Sa. 14, Sü. S'dt) GÜNEYDOĞU'DA SEÇİM İÇİN UYDU KARAKOLLAR5. S Pazargünü ANAP'ı süpürünS H .P Genel Başkanı Erdal Inönü "Bu ||) seçim sosyal demokratların birleşme " özlemini sona erdiriyor. ANAP'ı süpürün, eski başbakan, yeni başbakan hepsini süpürün" diye konuştu. ' 'Vur vur inlesin, Çankaya dinlesin" sloganları arasında Üsküdar'da konuşan İnönü, "Araba eski araba. Eski arabayı boyayarak ya da tamir ettirerek bize yutturamazsınız. Yalanlara kanmayın" dedi. 3.Sayfada ECEVİT: EN GERİCİ PARTİ SHP 5. Saybfe SEÇİM ANKETLERİ NE DİYOR? 4. S»yf>tfa KÜLTÜR İLKOKULU'NDAKİ ERKEN SEÇİMİ ALPER KAZANDI 5. Sayfada T> JDAR'DA — SHP'nin 13.00'te başlaması gereken Üskıidar miüngi 15.25e sarkınca 16.00'd» mitinge başlamak Mzcre 'Demokrasi Alanı'na gelen DYPTiier bk süre İnonu'nun konuşmasmm bitmesini beklemek zorunda kakblar. (SUAT KOZLUKLU) 'EMIREL Takmahükümete yol agnayınDemirel, Ankara'nın Çubuk ve İstanbul'un Üsküdar üçelerindeki konuşmalarında, halktan ANAP'ı seçim sandığına gömmelerini istedi. DYP lideri koalisyonu 'takma iktidar'a benzeterek, seçmene, oylarım bölmemesi ve partisini tek başına iktidar yapması çağnsmda bulundu ve tercihe rağbet etmemelerini istedi. Üsküdar Meydanı'nda düzenlenen miting SHP'nin aynı alandaki toplantısı nedeniyle geç başladı. Demirel'in, alana gelmesi sırasmda, türkü söyleyen İzzet Altınmeşe, 'Beyefendi geldi' anonsuylakürsüdenindirildi. Özel otosuyla alana giren Demirel, 'Süvari' otobüsüne zorlukla bindi. 3. Sayfada DEMtREL ÜSKÜDAR'DA — Üsküdar Meydanı'nda DYP'lilerle SHP'liler arasında 'centilmence' bir yanş oldu. SHP'Ukr miting yaparken alanın kenannda bekleyen DYP'liler, kalabalık dagıldıkUn sonra alana girdiler. (Fotograf: SERDAR AKİNAN) Dışişleri Bakanlığı Müsteşan Büyükelçi Özdem Sanberk, Almanya ile ilişkileri Cumhuriyet'e değerlendirdi 'Almanya, PKK terörüne tavır almalı9 Dışişleri Müsteşarı Özdem Şanberk, 20 Ekim seçimlerinden sonra Türkiye - Almanya ilişkilerinin yeniden gözden geçirilerek güçlendirilmesi gerektiğini belirtti. Sanberk, Türkiye'nin Almanya'dan PKK ve terör konusunda bir çıkış yapmasını beklediğini söyledi. lanyla dayanışma jesti ve terö- ristlerin açık biçimde kınanma- sııu icerecek iki ayn 'siyasi çıkış' yapmasını bekleyen Ankara, ikÛi ilişkUerdeki gerginüğin, er- ken seçimler sonrasında gideril- mesi için bir dizi girişim planlı- YASEMİN ÇONGAR ANKARA — Türkiye, Al- manya'nın PKK konusundaki tutumunu netleştirmesini isti- yor. Bonn'daki federal hükü- metin PKK terörünün kurban- yor. Almanya'yı 'uluslararası iliş- kilerde sorumlu devlet' olarak niteleyen v« Türkiye'nin birçok açıdan bu ülkeyi 'örnek aldıgını' vurgulayan Dışişleri Bakanlığı Müsteşarı Büyükelçi özdem Sanberk, "20 Eklm'den sonra, Törk-Alman iHşkflerinin güçlen- dirümesi perspektifiyle ameliyat masasına yaünlması, yeni hü- kiimeü bekleyen bir görevdir" dedi. Büyükelçi Sanberk, basımn 'duygusal tepkisi'ne neden olan bazı gelışmelenn Turk-Alman ilişkilerine 'kalıcı gölge' düşür- memesini isteyerek ıkili temas- lann her düzeyde belirgin biçim- de yoğunlaştınlması çagnsında bulundu. Türk SUahh Kuvvetleri'nin (TSK), Kuzey Irak'taki PKK kamplanna yönelik operasyonu konusundaki tepkiler nedeniyle Türk-Alman ilişkilerinde baş- gösteren 'sofukhık', Ankara'da dış politika gundeminin en önemli konularından biri hali- ne geldi. Dışişleri Bakanlığı yetkililer: ile Alman diplomatlan arasm- daki temaslann son aşamasm- da, Alman tarafı, PKK terörü- nü desteklemediklerini belirte- rek Bonn'dan operasyon ko- nusunda gösterilen ilk tepkiler 'yumuşaüa' tavır izledi. Al- manya'mn Federal Savunma Bakanlığı nezdindeki Parlamen- ter Musteşar Hennig ile Federal Dışişleri Bakanlığı Sözcüsü (Arkaa Sa. 14, Sü. 3'de) Bugün Eskisehirde Ozal TV'de seçim konuşması yapacaknıı? TRT Haber Dairesi Başkanı Kıratlı, özal'ın Eskişehir'de konuşma yapması halinde YSK'nın ölçülerine uygun hareket edeceklerini açıkladı. ANKARA (Cumhuriyet Bi- rosa) — Cumhurbaşkanı Tur- gut Özal'ın, bugün TV'den doğ- nıdan seçimlere ilişktn bir 'özel' konuşma yapma ısteminde bu- lunmadığı bildırildi. özal, bu- gün çeşıtli inoelemelerde bulun- mak üzere Eskişehir'e gidecek. TRT Haber Dairesi Başkanı Sa- vaş Kıratlı, Özal'ın Eskişehir'- de bir konuşma yapması halin- de, daha önce Yüksek Seçim Kurulu'nun verdiği kararlar çer- çevesinde belirlenen ölçüte uy- gun hareket edeceklerini açıkla- dı. (Arkaa Sa. 14, Sü. 6'da) Propaganda saat 18.00'de bitiyor Yarın saat 08.00-17.00 arasında yapılacak oy verme işlerninden sonra sonuçlar saat 21.00'de TRT tarafından açıklanmaya başlanacak. Siyasi parti liderleri propaganda için son gün olan bugünü de meydanlarda geçirecekler. 4. Sayfada Liderler nerede? YILMAZ: Ankara turu İNÖNÜ: Zonguldak mitingi. saat 15.00'te Ankara Cemal Gürsel Meydanı 'nda karşılama ve miting DEMtREL: Erzurum, Rize ve Samsun'da ECEVİT: îstanbul Sultanahmet mitingi ERBATLAfiıAnkara, Gavantep, Niğde'de PERİNÇEK: Ankara'da TVVde bugün ECEVİT: 16.30 — 16.40 YELMAZ: 16.41 - 16.51 DEMİREL: 16.52-17.02 PERtNÇEK: 17.03 - 17.13 tNÖNÜ: 17.14 - 17.24 ERBAKAN: 17.26-17.35 Bugün / Bilîm-Teknlk Nobel'i hücre kazandı Sinema / 8. Saytada Konser gibi film Mûzik / 9. Sayfada Baclftan Gershwiıfe gidenyol Evin ilyasoğlu 1. Lig /18. Sayfada 7maç bugün oynanıyor Atina / Arica Sayfada Mitsotakis Yılmaz'ı suçladı Stelvo Berberakıs Denktaş: Kader ne ise o olur Rauf Denktaş, self-determinasyon ve egemenlik haklarından vazgeçmelerinin mümkün olmadığını söylüyor. Denktaş, "Türkiye bizle birlikte tanımadığı ve tanınması mümkün olmayan Rum idaresinin katıldığı toplantıları boykot edebilirdi" derken bunun Kıbns sorununun tanıtılmasına fayda sağlamadığını belirtiyor. Aıka Sayfada • Coppola'nın casusluk öyküsü TV2'de saat 22.40'taki Toplu Costeriler'de Francıs Ford Coppola'nın 1974 yıtında yönettığı 'Konuşma' adlıfilm gösterilecek. 8. Sayfada • Whitney Houston konseri Avrupa turnesmi hâlâ lspanyada sürdüren Whitney Houston, Video MUzik Türkiye'de son konserlerinden biriyle ekrana gelecek. 8. Sayfada T • Kupa maçları Avrupa Kupası maçlarının naklen yayın hakklannı yine Magic Box aldı. 8. Sayfada • Rakamların dili olsa ANAP hukumetlerımn sekız yıllık ıcraatmda en ağır enflasyon yaşandı, Ekonomide • Yerii Mariboro 1993'te Philip Morris ile Sabancı Holding arasında yerli Mariboro için anlaşma sonunda imzalandı. Ekonomide • Beşiktaş'ta bir garip transfer Zeyer'ın problemlerı Siyah-Beyazhlan yabancı futbolcu arayışına yonelttı. Sporda • Olaylı maç Paşabahçe'nin Hakemın önce F.Bahçe sonra Paşabahçe'yi galip ilan etmesi ortahğı karıştırdı. Sporda • NATO, bombalannı atıyor Türkiye'nin topraklarında ne kadar nükleer silah bulunacağı sonra belirlenecek. Arka Sayfada • Banş terall'de düğümlendi lsrail Başbakam, Ortadoğu konferansına katılma karannı parlamentoya bıraktı. Arka Sayfada • Ortak ordu öneıisi Avrupalılarla NA TO'cular karşı karşıya geldi. Arka Sayfada GOZLEM UĞURMUMCU Yüzde 40 ile! 26 Mart yerel seçimlerinden hemen sonra Özal'ın Baş- bakanlık Konutu'nda duzenlediğı basın toplantısında ara- mızda şöyle bir tartışma geçmişti. Tartışma "Sızce demokratik ülkelerde seçim yenilgisi nedir" sorusu ile başlamış ve şu soru ve yanıtlarla sürmüş- tü. — Acaba seçim sıstemini yüzde 20'lik oya göre yeniden (Arkaa Sa. 14, Su. S'de)
Cumhuriyet Gazetesi için Güven Yazılım Teknolojileri Tic. Ltd. tarafından geliştirilmiştir.
Boğaziçi Üniversitesi Teknopark No 211 Bebek Istanbul, Tel : +90 212 346 15 90
Katalog