Bugünden 1930'a 5,419,315 adet makale [Gelişmiş]



Katalog


«
»

4 Anfakltt* 27 Mayıs hâtıra paralan 3 aya kadar tedavüle çıkarılıyor Başterafı 1 tncf sahifede CUMHURIYET Bölükbaşı'ya hücumlar Baştarafı 1 inci sahifede söylediği sözlere dair düşüncesi sorulan C.H.P. ll tdare Kurulu Başkanı emekli Orgeneral Şahap Gürler şunları söylemiştir : « Inönü. üniversitelilerin göğsüne sıkılan kurşunların, ıstırabmı sinesinde duymuş bir numaralı vatan evlâdıdır. Bu sebeple partizan bir zihnıyet taşıyan Bölükbasrnın beyanı umumi efkârla beraber bizi de rencide etmiştir. Bölükbaşının bu beyanı ile Halk Partisini ünıversite camiasına jurnai etmek gibi bır noktai nazar güttüğü ve aynı zamanda D.P. lilerin İnönü aleyhtarlığını bir silah gibi kııllanarak onları kendi pattisi saflarına çekmek yolunda bir taktik k.ııllandığı kanaatine esefle varmış bulunuyoruz.». YUNUS 196OI96I 67 Eylul samk.arı için 3 yıla kadar hapis istendi Baştarafı 1 ioti sahifede Engın ve Hasan Uçar için 64, 141/4, 6 v» 173 üncü maddelerin tatbikini i»temiştir. Savcı, »ynı guçtan Yunan cezaevlerinde yatan Hasan Uçar vt Oktıy Engin'in bu miiddet kadar cezalannın dikkate alınmasının uygun olacağı mütalâasında bu. lunmuştur. Bu durumdan anlasıldığına göre, sanıklar hakkında 6 ay ile 3 yı] arasında hapis cezası ve bu müddet lerin yansı kadar da sürgün talep olunmaktadır. Dnraşmanıo lafahatı Duruşmaya saat tam 9.30 da başlandı. Başkanhk mevkiini yine Salim Başol işgal etmekteydi. Önce, Jorj Papavasilyon adında bir Rum vatandaşın dâva ile ilgili olarak Başkan Başol'a gönderdiği bir mektup okundu. Garip bir ifade ile kaleme alınmıs olan mektup, sanıklar hakkında çok ağır sözler ve lıakaretleri ihtiva ediyordu. Bu arada sanıklann müdafaasını üzerlerine alan avukatlara da şiddetle çatıhyordu. Rum vatandaş, sanıklar için bu suçtan verilecek «idanı» cezasını bile hafıf bulacağını bildi. riyordu. Daia sonra bir ramanlar înönö' ye hakaret suçundan hapis yatmış ve 6/7 Eylül Olaylan dolayısiyle nezaret altına alınmı? Mustafa Demir adında bir sahmn dilekçesi okundu. Mustafa Demir, Selânik'te Atatürk'ün evinin, Ingilizlerin tahrildyle Yunanh komüaistler tarafından .bombalandığı hakkında elinde knvvetli delüler bulunduğunu ileri sürüyordu. Söz alan Savcı, hâdiselerin her yönden aydınlanmı? bulunduğu cihetle, bu ?ahıs!arın şahit olarak dinlenilmelerine lüzum olmadığını bildirdi. Avukatlardan Enver Safter Oder ve Orhan Cemal Fer. «oy, gerek ianıklara ve gerekse kendilerine hakaret eden Rum vatandaşm ağır ve vahim tecavüzlerlt dola ol«n, fakat dâva ile ilgisi bulunmıyan bu mektubunun okunraasını tenkid ettiler. fddianame Mütaakıben Başsavcı Egesel, dâva hakkmda el yazısı Arap harfleriyle hazırladığı çok uzun ve tefer ruatlı iddianamesini okumağa başladı. Iddianamenin okunması tam 2 saat 45 dakika devam etti. Bu müddet içind» Egesel birçok defa su içti. Olay hakkında Hüseyin Cahit Yalçın ve Bülent Ecevit'in yazdıkları makaleleri okuyan Savcı, öace Kıbru tarihini öaetledi. Yabancı gazetelerin verdikleri hab«>. lerden pasajlar okudu, Adnan Men deres için tyalancı» tâbirini kullandı. «Mtntıkf »stidlâl» yoluna dayandığını belirten Egesel, işin bir tertip olduğunu ileri aürerek dedi ki: « Sikri Menderes ve Bayar bulmuşlar ve Zorlu'ya anlatmışlarriır. Bu is için D.P. Teşkilâtı organize edilmiştir. Pathyan bomba haberini Abdullah Efendi Lokantasında Celâl Bayar ve F. K. Gökay ile birlıkte yemek yerken duyan Mendere» derhal radyo ve gazeteleri ha. rekete geçirmiştir. Yunan mahkemesi bombanm M. Ali Tekinalp tarafmdan Türkiye'den getirildiği v« Balin ve Tekinalp'in azmettirmesi neticesi Hasan Uçar tarafından atıldığı kararma varmıştır. Öyle bir dâva karşısındayız ki. elimizde yazılı vesika bulunmamaktadır. Fakat, bir tertibin hedeflerınden biri de delil ve iz bırakmamaktır. Buna rağmen şahitler gerektiği kadar delil sayılacak ifade. lerde bulunmuşlardır. Menderes o zaman, Hüseyin Cahit'in deyimi ile yüzüne yoğurt çalmış çiftlik kâhyası gibi işin içınden yüzünün akı ile çıkmıştır. Bu bir tertiptir. Herhangi bir lıâdıse dolayısiyle galeyana «elen iıısanlann yapacakları şekılde bir lıâdise karşısında değiliz. Tertibin kimlerin eseri olduğu; daha dosrusu kimlerin eseri olamıyacai<ı icin kimlerin eseri olduğu noktası r.i>t>mlidir. Bu tertibi yapabileceği ri'"işünülebilecek kiınseler şunlarılır: Komünistler. Kıbrıs Türktür Cemiyeti. C.H.P. Teşkilâtı veya D.P. Teşkilâtı. İîk üçii bahis konusu olamıyacağına göre, bu işin hükümetin teşvikiyle D.P. Iiler tarafından yapıidığı neticesine varnaak ''kıl ve mantık kaidelerine uygundur. İçinde beş fcişi bulunan bir odada biri öldürülürse ve geri kalanlardan üçü suçsuzluklarını ispat eierlerse, cinayeti dördüncü şahSIB işlemiş olması akıl ve mantık icabıdır. Komünistlerin, uzaktan da olsa bu işle bir ilgiierinin bulunmadığı tesbit edilmiştir. C.H.P. nin hazır. laması tasavvur dahi olunamaz. Esasen o zaman bu meselenin C.H.P. ye yüklenmesi iktidar için en cazip yol idi. Buna rağmen onlar dahi bu noktayı makul görmemişlerdir. Kıbrıs Türktür Cemiyeti Teşkilâtı çok zayıftır. Bu işi idare etmeğe gücü yetmez. Örfi tdare Mah kemesi de onların suçsuzluğunu kabul etmiştir. Bu bakımdan, tertibi D.P. nin hazırladığını ve idare ettiğini kabul etmekten başka çıkar bir mantıki yol yoktur. Bu hâ. diseye ait deliller beş yılda ortadan kaldırılmıştır. Ancak delil, emare ve karineier nıevcuttur. Emniyet kuvvetleri, âmirlerinin tutumuua uyarak olaya seyirci kalmışlar, tahripçilere müsamaha göstermişler ve hattâ onîarı teşvik etmişlerdir. fstikbalin en yakın idarecileri, fidan gibi üniversiteli gençlere tabancalarmı son kurşununa kadar bo.şaltan polisler, bu hadisede bir tek mermi bile kullanmamışlardır. Hâdiselerin erte. sinde bu konu ile ilgili tahkikat açılmamış, bu konuda bilgi almak istiyen milletveküleri. D.P. Grupvnda dünya parlamento tarihinde raslanmıyacak garabette bir oylama oyunu ile Mencieref tarafından şöz verilmemiç, Emniyet Müdürü Alâeddm Eriş, vali tâyin edilmek suretivle ve Kıbrıs Türktür Cemiyeti Başkaru Hikrnet Bil de ataşe olarak Is+anburdan uzaklaştınlmiî lardır. Zoriunun Menderes'e çektiği telgraf, Vali General Tulga'nın Celâl Bayar hakkmdaki ifadesi ve diğer şahitlerin beyanlan da yetei" delil sayılabilir. Eğer suçsuz olsaydı, Menderes derhal Meelis tahkikatı açardı. Tahkikat açmak şöyle dursun, tahkikat açılmasını isti. yen D.P. milletvekillerine Gruptst sert çıkışlar yapmıştır.» Egesel, uzun süren izahatından sonra sanıklar hakkında teker teker ceza talebinde bulundu. Savcının iddianamesinde sık sık sanıklar hakkında «düşük» deyimi kullanması üzerinde duran Menderes'in avukatı Burhan Apaydın söz" alarak itirazda bulundu ve Yüksek Soruşturma Kurulu tarafından hazırlanan kararnamede csabık» deyimi kullanılınasuıa rağmea Egesel'in bu tarz konuşmasının hakaret anlamına geleceğini ifade etti. Duruşma, avukatların müdafaalarını yazılı olarak hazırlamalarf için 12 «ralık paıartesı gününe bırakılch. paranın bu yolla çekileceği ve faizsiz iç istikraz mahiyetinde olduğu föylenilmektedir. Diğer taraftan ilgililer bunun normal emisyon miktariyle ayarlanacağım ve bir enflâsyonist temayülü olmadığı nı jöylemektedirler. Kabul haddi itibarî değerinin 50 misli olan bu gümü» 10 liralıkların Darphanenin teknik imkânları nisbetinde üç ay j zarfında tedavüle çıkanlacağı ve İ tedrict olarak piyasaya sürüleceği j zannedilmektedir. 15 gram ağırlığındaki bu paralarında binde 830 u gümüşten olup 34 mm çapmda 160 MABİTANtYA'NIN BAĞEMSIZI I Gl: Afrika'nın Günevinde bir raemmra kahnhğındadır. Halktan fazla leket dalıs bağımnılığs kavnjmuştur. Resimde bağunsızlıklannı kutkolleksiyonerlerin rağbet edeceği Uysa Maritaniya'lılsr gHrülüyor. bu gümü? paraların esas kıymeti 5 T.L. civanndadır. Bu paralnn itiDÂHt ÇOCl'K On yaşmüa ki Amerikaîı dâhi müzifyen cocuk barî kıymetinden fazla değer iktisao edeceği tahrnin edilmektedir. Belçika'da başarılı kon^erler idare etmiştir. Resimde Beethoven"in Çünkü bu hU3usta kanuna engelle sekizinci senfonisini Brüksel oper asmda idare ederken görülüyor. yici bir hüküm konmamiîtır. MâMSINI âNLATIN 27 MAY1SIN NAD1 Türk Ulusunun Devrimleri ve 27 Mayıs Devrimi Yazan : Ce nap ARCA Hareketis gelişme evrende temel ilkedır. Dünyamız, tüm varhkları yaratıkları. insanları ile onlardan meydana gelen toplumlar da bu evrensel ilkeye bağlıdır. İlk Ç3ğlarda uzak bölgelerde bulunan toplumlar. ulaşma güçlükleri yüzünden, biribirlerinden bılgısiz, ayrı sürelerde uygarhklarını gedştirmişlerdi. Tanrı kavramı, evrenin gizlilik l^ri, nedenlikleri, oluşu, gibi sorula rı, kendi açısından çözen dinler, insanlara düzenli toplumlarda iyi ile mesut olmanın yollarını da bel letir. Ortaçağ devletleri, kendi çıkarla rına dini, amacından ülküsünden ayırdılar. Kardeşliği ülkü edinen bir saç kılına dokunmayı yasak eden, barışçı, uysal insan istiyen dinler. aman3iz iç, dıs savaşlara sebep oldular Toplumlar biribirle riyle ilgilerini kestiler. İlk çağların uiaşım zorluğu gibi doğal engeli yerine orta çağlarda din toplumlar arasında kesin stnır oldu. Bizans, Katolik Rotna'nın yardımını kabul etmektense, daha lio*T»l olan Türklere bo\un eğmeyi üstÜB tuttu. Bisde dc, kafir icad» sayılan treniı» ttler» s A a masına bilirnsiz. gerici düşünce karşı koymuştu. ki duyulmadı. En fazlaşı selâm, yolladı, sevgi yolladı. Kimisi de bize karşı savaşmak için asker yolladı.. Devlet, yalnız bır din uyruklarının değil, bir ülküye bağlı toplum ların düzen örgütüdür. Ülkedeki toplum içinde çesitli din uyrukları olabilir, fakat hepsi de bir ülkü (Türklük) etrafında birleşmişlerdir. Lâyikliğin Anayasaya alınması ile bu kesin devrim de yapılmış oldu. Atatürk. Türk egemenliğinin, bağımsızlığının bekçisi kahraman ordumuz ile gençliğe, devrimleri emanet edip tarihimizm güneşi olarak 10 Kasım 1938 de göklere yüKseldı. Silâh arkadaşı, Başbakanı îsmet İnönü başkan seçilince devrimlere devam edildi. Öğretimi köye yaymak, 46.000 köye öğretmen yetiştirmek amacı ile enstitüler kuruldu. Devrim meşalesi ülkenin en uzak köşelerine kadar yayılacak, aydmlanmıyan yer, kişi kalmıyacaktı. Okumamışı çoğunluk olan ulusumuzda en önemli ülkü, okuyup yazma öğretimi idi. llkokullar kültür savaşının ilk karakolları idi. Bu da yapıldı. İlk çabaların güçlükleri vardı, yenilecekti. 1950 de çok partili devrin devlet erkini ele geçıren Demokrat Parji kurucuları; İkinci Cihan Savaşından, ekonomik zoriuklar çekmiş ulusu, bolluk getirileceği, askerliğin kaldırılacağı gibi sözlerle kandırıp başa geçdiler. Ilkten politika yönünden olan bu olay ulusu sevindirdi ise de. kısa zamanda kendi çıkarı ile hareket eden ulus düşmanları dini, devlete araç olarak kullanmağa başladılar. Kandırmaktı işleri gücleri.. Ezanın Arapça oknnması ile başladılar işe.. Ezan duaya çağrı.. Ülkü islâma dua zamanını bildirmek. Kıbns Müftnsü Türkçe ezana devamla en güz«! örn«gi veriyordu.. Müftü mâaliâıaan değil miydi onlarc*... Onlann ulusla tek alış verişi oy idi. Oy içindi herşey.. Şeyhler buİdular; onlara selamlar, sevgiler gönderdiler. Saidi Nursî; ki Atarürk devriade ulusu ayıncı işleri bellennıiş, sürgün olmustu» Kara ruhu gibi, kara şemsiyesiyle ülkede gericiiik yolunda iller geziyor, yayın yapıyor, topluluk kuruyor. kimseler ona karışamıyordu. Sanki dokunulmazlığı vardı. Atatürk devrimleri çiğneniyordu.. Dilde de gerilige başlanmıştı, hetn de hızla.. Sayıştay, Divanı Muhasebat, Genelkurmay: Erkânı Harbiye Riyaseti, gibi Türk diline, söyleyişine yabancı kelime, kuruluşlara döniil müştü. Atatürk ve devrimlerine açıkça savaş açmışlardı. Hırsızlık, arsızlık her yetkiyi kötüye kullanmakla devleti yıkma yolunda çabalıyorlardı. Kendi ulusunun düşmanı Nuri Sait gibiler, onlann dostu olmuştu. Onlar için de az kaldı kan dökeceklerdi. Çeteciler ülkeyi çiftlikleri, ulusu tutsakları anıyor, diledikleri gibi erklerini kullanıyorlar, demokratik bir sisD içi.ide oJduklannı unutuyorlar dı. Adları ise Demokrat idi!.. Birleşik Arap Cumhuri | = yetini protesto ettik Baştarafı 1 inci sahifede dererek bu hareketlerin derhal Birleşik Arap Cumhuriyeti nezdinde protesto edilmesini bildirmiştir. Buraya gelen haberlere egöre Kahire Büyukelçımiz Birleşik Arap Cumhuriyeti nezdinde ilk teşebbüsünü bagün yapmış ve son tutum dolayısiyle B.A.C. ni protesto etmiştir. Kahire Büyükelçimiz. bu konuda muhtemelen Birleşik Arap Cum huriyeti EJaşkanı Nasır'ı da görerek Türkiyenin Noktai nazannı kendisine bildirecektir. Teni bir bahane Ankara. 3 (Cumhuriyet Teleks) tsrael Maslahatgüzanmız Rıfat Ayanlar'ın terfi zamanı geldiğinden Büyükelilige terfi ettiri.lmiştir. Bu terfii mesele yapan bir takım Arap basını, Türkiyenin Israel maslahatgüzarlığını büyükelçiliğe tahvil ettığir.i yazarak memleke timiz aleyhinde bir hava yaratmak istemektedirler. Kendisi İle görüştüğümüî ilgililer Rıfat Ayanların normal terfii zamanı geldiğinden büyükelçi payesine yükseltildiğini, kendisinin maslahatgüzar olarak vazife goreceğini bilaiımişlerdir. Acaba ne diyecekler? [ Yazan: Yasar Kemal YASSlAD\ İMTIBALARl ııımmımış Mecburî ikamele tâbi tutulanların bütün mallarina el konuluyor 147 ler meselesinde dünkü durum Baştarafı 1 inci sahifede Narter bugün basın mensuplannın affa uğrayan 147 öğretim üyesinin durumları hakkında sordukları soruyu şöyle cevaplandırmıştır: « Millî Eğitim Bakanlığından üniversitelere bir yazı gönderilmiştir. Bu yazmın metni Cumhuriyet gazetesinde Millî Eğitim Bakanı Prof Bedrettin Tuncel tarafından açıklanmış bulunmaktadır. Üniveısiteler de bu yazıya cevaplarmı bildi receklerdir. Mesele inkişaf halinde olop kesin olarak şimdi bir şey soyleyemeyiz.» Bu sırada soze karışan Prof. Fehim Fırat bu husu,pta şunları söylemiştir: « fstanbul Üniversitesi henüz bu işi ııe almamıştır. Arkadaşlann bir kısmı Ankarada.üniversite bütçesi ile meşgııl bulunmaktadırlar.» ı Baştarafı 1 inci sahifede savunmasını yapacak . Bütün Bastarafı 1 inci sahilede savunmalarına güldüjümüz gi ^ nı ve meslekleri icabı kullanacakE dan boyle yapamazdı. Böyle ları avadanlıkları ve nakliye ücbi, buna da güleceği... ^ yapmak elinden gelmezdi. Bomba oiayı haberi akşam a ~ retleri sahipleıı tarafından öden Onun işi eğridir, oyundur. Ojansında verilseydi radyova. ki ^ nıek şartiyle her şahıs için azami S nun yolu olaum olası eğri buğmümkündü, bu olay olmıyabi Jj 100 er kiloluk yıyecek maddesi gö^ rüdür. Kandırmacadır.. türebilecektir. lirdi. İyi niyetli bir hükümet, S Onun ödevi, arf.k bu mahke. tedbir aimak için, zaman kazan ^ Bu arada küçük ve büyük baş ZZ me sonuna kadar kem kum etmak için bunu yapabilirdi. Üs ~ hayvanları. kağnı, araba, jeep, kam S mektir. telik kendi eliyle Menderes bu. ^ yon gibi nakil vasıtalarını, zahire, 5 O bir, ipe un serme şampiyonu radyoya vermiş. Sırf 6,7 Ey = yağ, pamuk. yün ve ben7erlerini, Ş nudur. Başka bir şampiyoniuğu lulcülük oynamak için vermiş. = daha vardır. Akla hayale gelsaban, pjlluk, mibzer, döven, harŞ'.mdi insan düşünüyor: Men , man makinesi, traktör ye romork mez şekilde savunma yapmasıderes buna ne karşılık bulacak? Ş gibi tarım âletlerini esnaf ve tüc^ dır. Devekuşu savunması.. MenTutsun tutmasın, Menderes bir carların mağaza, dukkan, değir S deresin en hoş yanı, oyun oynıkarşılık verecek. Kem küm et E men, depo ve atelyeleri ile benze ~ yan, kendisini kurnaz sanan bir se de, gülünç olsa da verecek.. ri yerlerde bulunan her çeşit tica~ çocuk olmasıdır. Böyle bir çoAtaîar ne demişler, dilin ke 3 ret malları, tesialeri ve avadanlık ^ cuğa, hasta bir çocuğa bu milmiği yok demişler. Menderesin vasfında olmıyan menkul malları 55 letin idaresini kim verdi? Işte hiç dilinin kemiği yok. Aklma 2 beraberinde götüremiyeceklerdir. ZZ cümle günah onlarda.. ne gelirse soylüyor. Bir de di2 Menderes'in Yuksek Adalet Nakle tâbi tutulanların durumline pelesenk etmiş, soruldu ^ Divanı karşısmda, boyun bükü. ğunda. .niçin bu böyle yapıl E larını ve menkul ve gayrimenk«jl^ şu, savsak yürüyüşü. parlamalerini üçer kişilik heyetler tesbit mış?» Menderes karşılık veri~ ları, sinikleşmesi, abuk sabuk yor, her zaman: «Aklına öyle 3 edecoklerdir ve bunlar, kendi ya^ konuşması. abuk sabuk konuşayış şartlarına ve meslekî ı.ştıgal gelmiş, öyle yapmış.» ^ şurken kendisine gelmesi, doğBoş konuşuyor. Konuşmak, ~ sahalarına uygun olan köy, kasaba ru dürüst konu.şuıken birden yalnız ve yalnız lâf etmek için Ş; ve şehirlere servetleriyle içtımaî sapıtması, bazan bir şeyi dönmevkileri de gozönünde bulunarak konuşuyor. Ş dürüp döndürüp boyuna söylenakledüeceklerdir. Konu.şmalarma bir bakm, ^ mesi... Başkan Başol'un sabrını Nakledilecek olanların menkul «Arzederim efendim. müsaade ^ ~ taşırıp, azarı yeyince, suçlu suçve gayrımenkul mallarının muham buyurursanız efendim.» Bir sü. ~ lu yerine oturmasiyle. Mendemen bedelleri Millî emlâk servislerü bo? lâf. Sözlerınin çoğunlu^ res bir acayip, bir küçük kişi.. ğu böyle sözler. Bırçoğu da ~ rınce kurulan komisyonlarda tes3 Bir zavallı kişi.. Bir zavallı âbit edilecek mal daireleri naklolu«Şey... şey... şey...» let.. Bütün korkunçluğu, aynı Bir de bu dâvada her şey Xanan şahjslarm emanet hesabında ^ zamanda zavallılığiyle.. mık Gedık'e yüklenıyor. Bır parası gibi borçlarını tesbit edecek, ^ Bır de çete kurmuş ki, ken. tek suçlu var, o da Namık Ge = borçlar şahıslarm emanet hesabınŞ dinden beter her birisi. Kendik.. dinden daha zavallı ve daha oda parası varsa resmî daire ve müÖrtülü Ödenekte Muzaffer ZZ esseselere emaneten tedıyat sure^ yuncak.. Ersü, Topkapı'da Faruk Oktay.. S tiyle ödenecektir.. = Hani çocukların oynadıkları H«r dâvada böyie olüler olsa, • Nakle tâbi tutulacakların malla oyuncak askerler var ya, kurMenderes. akhnca yakayı iyice Ş rı satılacaktır. Iskân edildikleri raa •; şun askerler, kurşun adamlar.. kurtaracaktı.. ! j işte bu Menderesler de oyunhallerdeki iskân m^raiları ise • kendilerine borç kaydedilecektir. = cak idareciler... Ama ne oyunSavcı ne diyor: Bir oday* beş , cak idareciler! tşi ciddiye alıp kişi girse. Bu beş kişiden birisi buralarda verilen gayrimenkuller ^ milleti felâkete sürüklemişler. öbürünü öldürse, dört kişiden Hazırıe lehine birinci derecede ipo= Bir ciddiye almasalarmı.ş. Deüçü suçsuzluğunu ispat etse, ge , tek edilerek Borçlar Kamınu hüE mokrasi oyununa çıktıklarında, riye kalan bir kısi, beili ki, cı = kümlerince tahsil edilecektir. ^ önce biz onları ciddiye almınayetin failidir. ^ şız, sonra da onlar, kendi ken. Buna göre, 6/7 Eylülü komü 2 Dün bir dâva düştü, biri dilerini ciddiye almışlar. Işte nistler yapmamış. Kıbrıs Türk S bütün kötüiük de, bu ciddiys tür Cemiyeti yapmamış.. Şu = = almalardan sonra başlamış.. de beraetle bitti yapmamış, bu yapmamış. Ama ~ Ş Şimdi işte bu Menderes, bu Baştarafı 1 mcı saJnfcde ortada tertipli bır iş var. Kim ~ ZZ bir zamanlar demokrasicilik yapar? Aşikâr ki, A. Menderes ~ de edıliyordu. oynıyan, sonra hükümetçilik Boylece, Yüksek Adalet Dıvam, ve D.P. = Ş oynıyan, şimdi de mahkemeciZeyyat Mandalinci'nın bır kastını Bütün yollar, tanıklar buraya ™ görmemiş, hakkında beraet kararı = lik oynıyan Menderes... Htıy çıkıyor.. ~ bu. Öyle bir suçla mahkeme vermiştır. Merakla bekliyorum. Bu ola Z ~ karşısına gelmiş ki... O şekilde, Bu dâvayı «Değirmen Dâvası» tayı baştan sona kadar, 6/7 Eylü. ~ 3» bir ihtilâl sonucu gelmiş ki... lü akşamdan sabaha kadar ta ~ kip etti. Sanık Sıtkı Yırcalı ile Daha aklı başına gelmiyor, o kip edip, her bir şeyini gördünı. 3 Şemsi Demirkan son söz olarak be~ suçlar, hayatını bile götürebiraetlerıne karar verilmesini istedi Acaba Menderes ve avukat Z ler. Yüksek Adalet Divanı Başka™ lir. Ama o, oynarnadan edenıilan ne diyecekler, ne diyebile ~ nı Salim Ba.şol, iddia edilen suçun ~ yor. cekler?.. ~ işlenmesinin üzerinden beş yıl geç~ İşte, bu ipe un serme şampiMerak ediyorum. ^ tiğini, bu suretle zaman aşımınm ~ vonu Mpndere?! 6 7 Eylül'de de =İllllini!»MIIIMMII!IIHIMIIIIUmillllMMIIMIIIHI(IMIMHHHUIIIIItlHHItlr= tahakkuk ettiğini ve dâvanın düştüğünü bildirdi. Ayrıca. sanıklar hakkında bu suçtan kesilen tevkif ınüzekkeresının gerı alındığı. başka bir suçla ilgisi olmıyan Senısi Demırkan'ın «derhal salıverilmesıne> Yüksek Adalet Divanının oy. birliğiyle karar verdiğinı söyiedi. Adalet Divanı. Şemsi Demirkan' ın tahliyesine ait vesikayı derhal Başsavcüığa bilcfirdı ve bilâhare Baştarafı 1 inci SaJıifede tahliye yapıldı. Bu suretle, Yüksek Adalet DivaToplantı saat 9,30 dan 13,30 a kadar sürmüştür. Profesör nına sevkedılmıs bulunan dâvalarNarter toplantı sonunda Kurucu Meelis tasarısı üzerinde ko dan altısı bitmiş oldu. Bunlar, «Könugulduğunu söylemiş, komisyon üyelerinden Millî Birlik Ko pek», «Bebek», «Arsa», «Vinileks», mitesi üyesi Sezai Okan ise «insan üstü bir takatla önümüz «Maııdalinci» ve «Değirmen» dâvalarıdır. E Kurucu Meclisle ilgili çalişmalar devam ediyor C.4DDB ÇÖKTÜ San Fran siske'da bir caddenin altmdaki su şebekesinin petlamasn'le caridenin 150 metre uzunluğundaki bir kısmı tamamen harap olmuştur.. Resimde harap olan ve sularla kaplanan cadde görülüyor. Ankara Notları kete hizmet edilemez. Ve yine Baştarafı 1 hıci sahıfedr kürsüden konuşmalara sadece diliyor. 10 yılın mücadelesini alkış tutmak veya bir iki parsadece gazeie sütunlarındaır talak lâfa kapılıp, el kaldırrrak, kip etmiş olanlar, Anayasa bahnihayet kartvizitlere «Kurucu • sınde genç bir hukuk talebesi Meelis üyesi» sıfatının yazılmakadar dahi bilgi sahibi bulunsını temin eder ama, bu sıfatmıyanlar, ve memleketin ekola, «havagazı abocelerinden» nomik meselelerini. mahalle olmak sıfatı arasında hiç bir bakkah ile ve onun ölçüsü içinfark bulunmıyacaktır. de taıtışmaktan ileri gidememiş olanlar dahi son günlerde Kurucu Meclisin teşkili ile yeni bir devreye giriyoruz. Bu kendilerini bırer üye adayı gidevrede Türkiyenin hukukî nibi görmeğe başlamışlardır. zamı, bütün lüzumlu müesseseİkinci Cumhuriyetin temelleleri ile birlikte yeni baştan kurim atacak olan teşrii otgaua rulacak. Fakat bu, kurulus sıseçilmek istemek, eğer kanunrasında eğer memleketin ekodaki cvtıfı haiz ise elbette her nomik düzeni büsbütün bozuvat,»ndaşm nazarî bakımdan lur, geçirilen sarsmtılarm hu hakkıdır. Nazari bakımdan disule getirdiği çatlaklar tamir yoruz. zira tasarı umuraiyet edilmezse, önümüzdeki devrede ifade etmesi için bir takım oben ijeri hukuk düzeni, en güjektif kıstaslar koymuştur Gazel Anayasa ve bu Anayasaya ye bu kıstaslara uyan herkebağlı müesseseler, kâğıt üzerinsın böyle hakikaten mühim bir de kalan ilerilikler, güzellikı fonksiyon iera edecek elan ler olmaktan başka vasıf taşıMeclise katılnıası değil, memyamazlar. iekette bu işi ve işleri en iyi Bu bakımdan Kurucu Mecbecerebilecek partili, partifiz lisin teşkili sırasında memlekeLjlemanların, zinde kuvvetler te yapılacak en büyük hizmet. • cmsiicilerinin seçilmeleridir. her ne olursa olsun bu MecliArtık, şurası anlaşılmalıdır ki, se üye olabilmeğe çahşmak dehüıriyet demokrasi, adalet gigil. bilâkis üye olabileceklerin 'i son 10 yıl içinde pek geçer tespitinde titizlik ve kıskançakçe olan kelimeleri yanyana lıkla çalı.şmaktır. yetirip nutuk atmakla memleEcvet Güresin deki pazartesiye kadar raporu yetiştirmeğe çalışacağız. Temennimiz gelecek pazartes:ye kadar Kuruju Mecisl yasasının kanunlaşmasıdır. Kurucu Meelis 2 ocakta Millî Birlik Komitesinin Turk ulusuna armağanı olarak çalışmaya başlıyacaktın> demiş ve komisyonun bu mevzu ile ilgili istişarî mahiyetteki temaslarını tamanıladıklarını söylemiştir. Kurucu Meclisin kıırulm&sının yakınlaştığı bu sıralarda Meclise temsilci gönderecek bütün teşekküllerde büyük bir faaliyet göze çarpmaktadır Yalnjz siyasî partilerin bünyesinde değil, diğer meslekî ve resmî teşekküllerde de temsilci seçme hususunda faaliyetler hızlanmıştır. Şimdilik en çok tereddüt C:K:M:P: de görülmektedir. Bu partinin ileri gelenleri siyasî partilere ayrılan kontenjanın eşit kıstaslara göre ayarlanmasında israr etmektedirler. Bu arada Birlik Partisi de istişarî toplantılarda Meclise girecek âza adedinin beşte birinin kadm olmasmı teklif etmiştir. C.HP: temsilci kontenjan meselesinin Millî Birlik Komitesi tarafından objektif tsaslara göre tâyin edilmesini istemektedir. Kurucu Meclise seçilecek temsilciler için C.H.P Kanun çıkar çıkmaz, il ve muhtemelen, ilçe btşkanlarını Ankaraya dâvet edecek, ve seçimi bu başkanlar yapacaklardır. Yeni Belediye Kanunu Komitece kabul edildi Baştarafı 1 ıncı samtede rında muhafaza etmek gibi cezalar tatbik edilecektir. Belediyeler ayrıca kanun hüküm lerine aykırılığı tesbit edilen her çeşit yiyecek, içecek, giyecek ve yakacak maddeleri satı.ş yerleri ile lokanta, eğlence ve plâj gibi yerleri hiçbir merciin tetkik ve tasdi kına tâbi olmaksızin bir haftaya kadar kapatabilecektir. HAFTANlN ŞAKALARl (5. sahiferien devam) olsatı... Oh... Allafa Eizimkiler çekildiler... Ahmet biraz dalıtı... I Ertesi sabah erkendeıı Rah. mi kahveye damladı Çabuki konuşmadan lâkırdısım s*Ş4rıy»rıhı... | Sonra ?eee yarısı kalktı ! A allaha sünnet çoeuğu sibi ' idi.. Gece cok kaJktı ya'... Ben helânın kapısında beklivordum... Bagırdı... «Düştü Rahmi... Düstü. Geemişi kandilli!» diye bağırdı... Ben d.iyanamadını. Ben de gird:m.. %hm?1 Ağabeyim etinde lâîfTiIfk.. dolaşıyordu.. Sonra Eczacı Btye koştum,.. haber verdim . Nohut kadar... Diken diken bir taş... Şimdi yatıyor. Artık bugiin çıkmaz... Çok cekti... Ama Allah razı olüun Rczacı B«yden. O olmasa I>aha çok vekeeekti.. Recep bsni b'r çay. dedi.. Keyifli keyifli sigarasını yaktı... Çamaşırlaşmı^ cildiniz NİVEA soyesmde kadifeleşir! Hiç kimse ellerinize bakınca çomaşır yıkadığınızı cm)oma2, çünku Niveo, terkibindeki Eucerit. soyesinde tesir eder. MİYEA İ kutlonan sebebın. biHr. KADIKÖY TİYATROSU Saat 18 de ROM.VDA NtıMATİSLER. Roma'da Komüııist ve Faşist talebeler birbirine çirmişlerdir. Çatışmalara , Komünistlerin Cezayir lehine yap tıkları çösterilere Faşist talebelerin mâni olmaları sebebiyet vermiştir. Resimde kavga eden Faşist ve Komünist talebeler görülüyor. Saat 21 de BÜTÜK ÇINAR Perşembe gUnleri temsil yoktur. Telefon: 36 08 82 Geriliğe karşı bir tepU olan din de reforn, »a»«t ile biltsd* ronesans (yeniden doğuş) la Avrupa aydmlifta yüzüııü çevirdı. On yedinci yüa yıfda Avrupa ana yasalar insan hakları konularını tartışırken dedelerimiz, şiirin en güzel örneklerini veriyor, lâle bahçelerinde kaplunıbağa sırtmda mum gezdiriyorlardı. Bilimde, teknikte uyanış çağı. içe kapahlık yüzünden, Osmanlı toplumuna, etkisiz geçti. Dünyanın yön aldığı ilerilik bizde duyulmadı. III Bcii Selim Ordudaki geriliği görerek; Nizamı Ceditle ordudan devrime başlamıştı. Devşirme çeriler çoktan niteliklerini kaj' betmiş savas günl^ri kalma mtşU. Yeni çefiler, başı bozuklar ayaklanarak ilk devrimi devirmek istediler. Alemdarın şehit olması da devrim ateşini söndürmedi. II Mahmut çetin adımlarla ilerliyerek yeni çerileri ortadan kaldırdı. tkı padişahın önderi oldukları devriajlerin yukardan yapıldığını, ne aydın, ne ulusun devrim ülküsü ile ilgilenmediğini görüyoruz. Bu devrimler de daha çok idare organları yönünde idi. 1839 Gülhane Hattı Hümayunu ile Bıiyük Reşit Paşa eşit haklar, can, mal, ırz, din dokunulmazlığını anayasa güveni ile bildirdi. 185B ıslahatı da aynı yolda bir adımdı. 1876 Bırinci meşrutiyet devlet büyviltleTİmn 1 H tkinci meşruti9 R yet ise (Jeune Turc) genç Türkler, asker, sivü &v<bn,latm «seri dir. Yürütme erki Padişah ile hükümetia, yasama erki mecHsin. Yaryı erki hakyerlerinindi. Haflk devrime, devrim gereğince reketin ülküsü devleti düzeDİemek inanan Padişah III. Selim olmuşileri devletler yüzeyine çıkarmak tu... Meşrutiyer, medrese öğrencitı. lerinin hareketi ile aydınların etkisiyle olmustu. İkinci Meşrutiyet 31 Mart bozgunculuğıı devrime ise sivil. asker aydmlanmızın erkarşı kara kişilerin ayaklanması.. kiyle oldu. Cumhuriyeti, içte, dışRengi değil düşüncesi kara kişi ta savaşarak kurmuştuk. Erginlık ler.. Boş kaJalarFna sardıklan sa savaşı, Cumhuriyet devrimlerimirıkla ke idi lerine gerçek dinci süsü ZİB başıdır. vererek sokaklarda şeriat isteriz Cumhuriyet devrimleri ile Türk diye bağırıp okumuşluğu olmıyna ları peşlerine takıp askeri de kan nlusu, başı sarıklı, şalvarh, peçeii, dırarak, aydınlaıı öldürmeye baş fesli, kıhksız. geri, perişan bir kaladılar. Yolda yakaladıklanâa soru rışım olmaktan kurtulmuş, her yön uygar bir toplum olmuştu. yorlardı: «Okullu musun?» okullu den hcmen oracıkta öldiirüyordu. 27 1933 yihnda Büyük Atatürk. CumMayıs devrimini hazırhyaa günler huriyet Bayramında Onuncu yıl d e okullara saldıranlarda 1909 un nutkunda: «Türk zekidir..» derken bütün evrene soylüyor, en sorumara ruhlusundan farklj davranış lu insan olarak. bilinçle konusuvar mı? anlayıç var mı?. Kahra yordu. Demokratlar zeki Türk uluman ordumuz Hareket ord'Usu a sunu. kanriıracaklarını sandılar, dıyl« îstanbul» giıerek düz«ni uygar bir ulusu ilkel insanlar sikurd». Gericüer susturuMo. Görml b» görmek istpdiler. Türklerin yasteıdi ki, kara kişileria soa günü salara bağlılık duygu ların dan, ar31 Mart olsun, bir daha Türk tari ızca, sonuna kadar eeçindiler. hi gerilikcilerle savaş günlerini y». Bütün aydınlan düsman gözü ile şamasıa... görmeye başladılar. Başbakan, ÜHırsh' politikacılann. partileritıin nırerâtenin çanına ot tıkarım!. çıkannı devletten üstün tutarak diyordu.. Üniversitede gan yoktu.. ' avgaya düşmelen yu.TÜnden Bal Üniversitede Türk devrimlerinin kan Savaşınt kaybettik. şığı vardı!. Atatürk çocukları varBirinci Dünya Sava.şına ulus, bir dı.. Fikirler, fikirlerle değişir.. ik olarak girdiâiuden, h«r »avaş Bunlarda fikir yoktu, ne vapabiliralanında ordularımız başarı ile sa lerdi.. Türk aydın çocuk)arına o/•aştı.. kul bahçelerinde silâhla hücunıa 1840 tan beri Avrupa yasalan geçtiler.. Savaşlarmı Türk ulusuna örnek alınıyor, yeni yasalar diizen karşı açnıışlardı.. Olur muydu böve»iyordu. Medenî Kanun, Mecelle le?.. Kardeş kardeşi vurur muvle> dine bağlı kalrnış lâyik olama du?. Sokaklarda bombalar, ka?nsaldırıyorlardı.. mıştı. Dincilik sokaklarda çarpışır yonlar, atlarla kerı; birhn, hukuk alanında da et Sonları gelmişti, bilıyorlardı, zorisini gücü yettiği kadar gösteri la duracaklardı.. Güzellikle gıdeyor, her yönde ilerlemeye uygar mezlerdi, herşeyden sorumlu viitoplura olmaya engel olunuyordu. ler.. Devrimler, hırsızlıklar, suçla29 Ekim 1923 te Cumhurİyefin rı idi. kurulması ile devlet yeniden ayaTurk ulusunun silihı kahraman 5,a kalkmıştı. îstîklât Savaşında ordumuz, seyirci kalamazdı.. Aiakahramanca çarpışan aydınlarımız, türk gençlikle birükte, bu ülkeyi Türk devrimleri savaşraa aynı hız devrimleri ile ona emanet etmistı. ile atıldılar. tkinci büyük devrim 2? Mayıs 1960.. Atatürk güneşi devlete bir yük olan, Hilâfetin kal yükselirken göklerde. ışıl ısıldı iüdınlması oldu; 1924. Üçüncü dev ke.. Kahraman ordu bir kere dniıa rim Medenî Kanunun kabulâ; 192i. kurtarmıştı ulusu.. Devrimler Atatürk güneşiriin ışmSayın İnönü'nün çok EÜZPI deviları olarak Türk ülkesini baştan şiy] Bizi Boncuklu fbruhiıii e: başa avdınlatmaya basladı. Kara devrine sötürmek istiyenler!. bır lık yayan yerler kapandı. uygar u anda yok oluverriiler.. Parıldıvan luslar giyİHaleri kabul edildi. A süngüler, Hrtzlerinı mi kamastırrapça yazı bırakıldı. Okur yazar mıştı.. Dilleri tutıılriu.. Nerdc n f > çoğaltılmalıydı.. Aydınlar her yer bazlar.. Günes vükseimişti. avriınde ulusa öğretmenlik, önderlik ya lıktı hsr yer.. Tanrı yurdumu k.ıpıyor, gerilikle savaşıyorlardı. Ya rusun. pılacak iş çoktu. Bizim devrimleri10 yıl duran devrimlpre yeniden, miz iki yönlü idi. Birincisi: Kendi öz benliğimize dönüş; yazıda, dilde aynı şevkle başlayıp. mesut, uygar öztürkçe ile başladı. geçmişimiz bir toplum. egemen hir devlet ol<ıaydınlandı. Bilimsel metotlarla rak ilerliyeceğiz.. Askeri. sivili. öşrencısi, öjretmeTürk ulusunun, devletlerinin tarıhi incelendi. Devrimin ikinci yönü ni el eleyiz bu y&lda.. Tanrı yolumu?u açık etsin. ise; devletler, uluslar ile ügimiz? kesen engellerin kaldırılmasıdir Bu amaca varmak için «ievtetin * V ^ ^ ^ ^ ^ ^ ^ ^ ^ ' .dinden ayrılması gerekiyordu. Di> ALTIN FİYATLARI J nin toplumu düzoiliyen kuralları / 3 12 l>m kendi devrinin isteklerine yetecek f 3 12 nitelikte idi. Modern topluma uyCuınhuıîyct gulanamazdı. Yüzj'illar boyunca islâmın kılıcı olarak savaşmış, uzak ülkelerde kan dökmüştük. Oysaki Birinci Dünya Savaşmda Padişahın açUğı Cihada hiçbir islâm ulusundan etGukHn Yerli 123SO12300 1S7S15SII 157515S0 MLTLU GÜNLER
Cumhuriyet Gazetesi için Güven Yazılım Teknolojileri Tic. Ltd. tarafından geliştirilmiştir.
Boğaziçi Üniversitesi Teknopark No 211 Bebek Istanbul, Tel : +90 212 346 15 90
Katalog